Tym słowem określa się największy i najważniejszy przymiot samego Boga, czyli doskonałość, która najpełniej wyraża jaki On naprawdę jest. Ale jest to zarazem wymaganie moralne stawiane przed każdym chrześcijaninem, który ma być miłosierny jak Bóg.

Przed laty powiadano, że miłosierdzie jest użalaniem się nad człowiekiem pogrążonym w niedoli, okazanym w czynie. Oznacza to więc postawę współczucia wobec drugiej osoby - cierpiącej jakiś niedostatek - popartą działaniem w celu ulżenia jej niedoli. Tak też można tłumaczyć łaciński termin “misericordia”, który wyraża okazanie serca (cordis) wobec czyjejś niedoli (miseria). Czyli samo współczucie, które nie prowadzi do działania, nie jest jeszcze miłosierdziem. Dopiero wtedy, gdy ze współczucia rodzi się czyn skierowany ku cierpieniu drugiej istoty, możemy mówić o miłosierdziu. O tym, czy takie działanie jest miłosierdziem decyduje również motyw, a jest nim miłość. Dlaczego więc mamy być ludźmi miłosiernymi? Bo miłosierny jest Bóg, co wymownie potwierdzają całe dzieje zbawienia.
Z kart Starego Testamentu wystarczy przypomnieć Abrahama targującego się z Bogiem o zaniechanie  kary dla mieszkańców Sodomy, przez wzgląd na garstkę sprawiedliwych. Z kolei los Jonasza, który zdołał nakłonić mieszkańców Niniwy do przemiany życia dowodzi, że wyroki boskie nie są nieodwołalne, a Miłosierdzie Boże przewyższa Jego sprawiedliwość. O wielkim Miłosierdziu Bożym świadczą również przymierza, zawierane kolejno z: Noe, Abrahamem, Izaakiem i Jakubem, narodem wybranym na Synaju, z Lewitami oraz dynastią Dawida. Psalmy i prorocy wysławiają Miłosierdzie Boże, a wojownicza Judyta sprzeciwia się stawianiu Jego miłosierdziu ludzkich granic.
Miłosierdzie Boże jest również rdzeniem Nowego Testamentu. Pan Jezus wielokrotnie naucza, że Bóg jest miłosierny - jak Ojciec syna marnotrawnego - i wzywa nas do podobnego postępowania. W Kazaniu na Górze mówi, że ludzie miłosierni są błogosławieni, albowiem sami mogą oczekiwać Miłosierdzia Bożego. Wskazuje na miłosiernego Samarytanina, ale i przestrzega przed brakiem miłosierdzia, choćby w przypowieści o bogaczu i Łazarzu. Utożsamia się z każdym człowiekiem potrzebującym do tego stopnia, że wszystko co robimy dla innych odbiera tak, jakbyśmy czynili to dla Niego. I dlatego Sąd Ostateczny ukazany jest w Ewangeliach jako rozrachunek z tego, czy byliśmy ludźmi miłosiernymi.
W naszych czasach orędzie Miłosierdzia Bożego przypomniane zostało za pośrednictwem polskiej mistyczki Świętej Siostry Faustyny. Z jej “Dzienniczka” wiadomo, że miłosierdzie mamy świadczyć na trzy sposoby, przez: czyn, słowo i modlitwę. Kościół, spełniając wolę Zbawiciela – wyrażoną za pośrednictwem s. Faustyny – ustanowił liturgiczne Święto Miłosierdzia Bożego. Zapiski duchowe s. Faustyny zainspirowały Sługę Bożego Jana Pawła II do napisania encykliki “Dives in Misericordia”, która została nazwana “Wielką Kartą Miłosierdzia”. Wołając o miłosierdzie dla świata Ojciec Święty podkreślił w niej m.in., że każdy akt miłosierdzia jest wzajemną wymianą dóbr, pomiędzy tym kto daje, a tym, który przyjmuje dar. Bo i ten, kto daje jest przez przyjmującego obdarowywany.

Autor: Michał Gryczyński

Ośrodek i szczyt całej Eucharystii czyli modlitwa dziękczynienia (od której bierze nazwę: gr. eucharistein = dziękować) i uświęcenia. Rozpoczyna się prefacją, a kończy doksologią i uroczystą aklamacją Amen całego zgromadzenia. Modlitwa eucharystyczna nie jest jednak tylko modlitwą w sensie słów kierowanych do Boga, jest ona zarazem świętą czynnością, wręcz wydarzeniem zbawczym uobecniającym paschalną Ofiarę Chrystusa; to podczas niej następuje konsekracja chleba i wina, które stają się Ciałem i Krwią naszego Pana. Wypowiadane słowa i spełniane podczas modlitwy eucharystycznej gesty, mimo iż są czynnościami wyłącznie celebransa, są modlitwą całego Kościoła i za cały Kościół, a kapłan jednoczy z sobą zgromadzony lud i w imieniu całej wspólnoty zanosi modlitwę do Ojca przez Jezusa Chrystusa w Duchu Świętym. Modlitwa eucharystyczna domaga się więc, by wszyscy wsłuchiwali się w nią w pełnym czci skupieniu.

Modlitwa nad darami – to ostatni element przygotowania darów, a zarazem jakby jego podsumowanie. Obok kolekty i modlitwy po Komunii, modlitwa nad darami należy do trzech tzw. modlitw prezydencjalnych, wypowiadanych w imieniu całego zgromadzenia przez głównego celebransa. Analiza treści tej modlitwy pozwala stwierdzić, że pełni ona funkcję wprowadzenia i przygotowania całego zgromadzenia do Modlitwy eucharystycznej. Najczęściej zawiera ona prośbę o uświęcenie i przyjęcie przez Boga złożonych przez nas darów, a zarazem przypomina, że wszyscy powinniśmy identyfikować się ze składaną Bogu ofiarą. Wymownie oddaje to modlitwa nad darami z uroczystości Najświętszej Trójcy: Panie, nasz Boże, uświęć nasze dary, nad którymi wzywamy Twojego imienia i przez tę ofiarę uczyń nas samych wieczystym darem dla Ciebie. Przyłączając się do modlitwy przewodniczącego przez odpowiedź Amen, lud uznaje ją za swoją.

Zwyczaj odmawiania modlitwy Ojcze nasz podczas Mszy św. jako przygotowanie do Komunii pojawił się dopiero w IV w. Modlitwę Pańską można bowiem uważać za swoiste streszczenie całej Modlitwy eucharystycznej. Wydaje się jednak, że zasadniczym motywem umiejscowienia naszej modlitwy przed Komunią św. są jej dwie prośby: o chleb powszedni oraz o odpuszczenie win. W duchowości chrześcijańskiej codzienny chleb, o który prosimy Boga kojarzy się nie tylko z potrzebnym każdemu do życia pożywieniem, ale nade wszystko z Eucharystią („Naszym chlebem jest Chrystus…”, powie Tertulian), którą mogą przyjmować tylko prawdziwie święci. Na zakończenie Modlitwy Pańskiej nie wypowiada się aklamacji Amen, gdyż celebrans rozwija jeszcze jej ostatnią prośbę w tzw. embolizmie: „Wybaw nas, Panie, od zła wszelkiego…”, na który wszyscy odpowiadają krótką doksologią: „Bo Twoje jest królestwo i potęga, i chwała na wieki”.

Autor: ks. Waldemar Babicz

Jest zwieńczeniem i w pewnym sensie podsumowaniem obrzędów Komunii świętej, a zarazem całej Eucharystii. Wprowadzenie do Mszału zachęca, by poprzedziło ją modlitewne milczenie: „Po rozdaniu Komunii świętej, zależnie od okoliczności, kapłan i wierni przez pewien czas modlą się w ciszy.” (OWMR 88) Celem modlitwy po Komunii wypowiadanej przez celebransa jest uproszenie owoców celebrowanego misterium. Chyba zbyt mało zwracamy uwagę, że niemal w każdej z tych modlitw jest najpierw jednoznaczne nawiązanie do przyjętej co dopiero Komunii św. („Boże, Ty nas posiliłeś Najświętszym Sakramentem…”; „Boże, Ty nas karmisz na ziemi Chlebem eucharystycznym…”; „Posileni świętymi Darami, pokornie prosimy Cię, najłaskawszy Boże…”), po którym dopiero następuje konkretna prośba. Oznacza to, że ci, którzy nie przystąpili do Komunii św. w pewnym sensie wyłączają się z owej prośby, modlitwa ta właściwie ich nie dotyczy. Jakże jest ważne zatem, by na każdą Mszę św. przychodzić w stanie łaski uświęcającej, by móc w pełni w niej uczestniczyć.

Autor: ks. Waldemar Babicz

Modlitwa powszechna - zwana też modlitwą wiernych jest w pewien sposób odpowiedzią ludu na przyjęte z wiarą Słowo Boże. Wypełniając wynikającą z chrztu funkcję kapłańską wierni zanoszą do Boga błagania za zbawienie wszystkich. (Stąd intencje powinien podawać ktoś ze zgromadzenia - najlepiej diakon, a nie celebrans.) Próśb nie powinno być zbyt dużo (nie więcej niż sześć), winny zaś obejmować cztery grupy intencji: w potrzebach Kościoła, za rządzących państwami i o zbawienie świata, za ludzi doświadczonych różnymi trudnościami oraz za miejscową wspólnotę. Modlitwa powszechna kończy liturgię Słowa stanowiąc zarazem jakby naturalne przejście do liturgii Eucharystii.

Autor: ks. Waldemar Babicz

Stanowią końcowy element każdej Modlitwy Eucharystycznej. (Wyjątek stanowi ME I, w której pierwsza część modlitw wstawienniczych umieszczona jest już przed konsekracją.) Składają się na nie wezwania za cały Kościół, z imiennym wymienieniem papieża i biskupa miejscowej diecezji, za zmarłych oczekujących w czyśćcu na pełny udział w Bożej światłości oraz za uczestników liturgii, by również uczestniczyli kiedyś w chwale Bogarodzicy i świętych. W mszach obrzędowych stosuje się również dodatkowe wezwania za nowo ochrzczonych, bierzmowanych czy nowożeńców, a w mszach za zmarłych – zwłaszcza pogrzebowych – specjalne modlitwy za konkretną osobę zmarłą. „Modlitwy wstawiennicze wyrażają prawdę, że Eucharystia jest sprawowana w zjednoczeniu zarówno z całym Kościołem niebiańskim, jak i ziemskim oraz że ofiarę składamy za Kościół i za wszystkich jego członków żywych i umarłych…” (OWMR, 79g)

Już niedługo rozpoczniemy Wielki Post. Wiąże się on z Drogami Krzyżowymi, Gorzkimi Żalami, rekolekcjami szkolnymi i parafialnymi, spowiedziami wielkanocnymi oraz wieloma innymi wielkopostnymi praktykami. W każdej z tych form potrzebni są ministranci, a przynajmniej ich obecność może wnieść wiele dobra. Chcielibyśmy, aby każdy ministrant pomagał innym pięknie przeżywać liturgię. Tak bardzo chciałbym, aby ministranci byli świadkami Miłości, to znaczy, by sposobem swojej służby jednoznacznie pokazywali, że kochają Tego Któremu służą. I jeszcze więcej, aby kochali swoją służbę, by przeżywali ją jako zaszczyt, który ich spotkał.

         Dajmy świadectwo naszej miłości do Jezusa uczestnicząc z jeszcze większą gorliwością w tegorocznych wielkopostnych nabożeństwach. A gdy nie będzie Ci się chciało wziąć w nich udziału, to powiedz sobie w sercu: Panie Jezu, kocham Ciebie i dlatego pójdę do kościoła na Drogę Krzyżowa...na Gorzkie Żale. Motyw miłości jest bardzo silny i skutecznie pomoże pokonać lenistwo. W naszym posługiwaniu decydujące znaczenie posiadają nie ręce ale serce. Sama sprawność polegająca na umiejętności poprawnego służenia nie wystarczy. Potrzeba miłości, a wtedy będzie to właściwa służba. Od poziomu miłości zależy wszystko. Tak jak rzeka bez źródła zanika tak ministrant bez miłości się wypala.

         Pomocą w takim życiowym ukierunkowaniu pozostaje sakrament pojednania. Warto przyjąć zasadę, że jeśli utraciłem stan łaski uświęcającej, to zaraz przystępuję do spowiedzi, nie czekam na pierwszy piątek miesiąca, czy może jeszcze na święta? To bardzo budujące i radujące gdy podczas Mszy św. cała asysta liturgiczna przystępuje do Komunii św. Jednocześnie samym ministrantom pozwala napełniać się Mocą, bez której następuje bardzo szybki ZWZ (zespół wypalenia zawodowego).

         Ministranci mogą mieć także swój znaczący wpływ na przebieg rekolekcji szkolnych. Przede wszystkim winni każdego dnia w nich uczestniczyć. Następnie swoim zachowaniem powinni pomóc osobom prowadzącym oraz koleżankom i kolegom w dobrym przeżywaniu spotkań w kościele, w szkole czy w innych miejscach. Ogromnie ważnym elementem rekolekcji szkolnych jest przystąpienie do spowiedzi św. i uczestniczenie w Eucharystii. Oczywiście, że udział we Mszy św. przy ołtarzu – jako ministrant. Zdarzają się niestety przypadki, że poczucie wstydu, skrępowania, zawstydzenie, lęk, obawa paraliżują ministranta. I tutaj znowu potrzeba Panie Jezu, kocham Ciebie i dlatego pójdę do kościoła na Mszę św. z udziałem mojej klasy...mojej szkoły. Bez miłości do Pana Boga łatwiej zdezerterować.